Matica crnogorska objavila je zbornik „Hrišćanstvo i hrišćanska kultura na prostoru Crne Gore: Zbornik radova sa međunarodnog naučnog skupa“, u dva toma, u kome su objedinjeni naučni radovi predstavljeni na istoimenom međunarodnom naučnom skupu održanom 1. i 2. oktobra 2025. godine u organizaciji Matice crnogorske. Skup je okupio tridesetak naučnika, univerzitetskih profesora i istraživača iz šest evropskih država, s ciljem da se iz različitih naučnih perspektiva sagledaju uloga i značaj hrišćanstva kao religije, civilizacije i kulture na prostoru Crne Gore.
U predgovoru ove publikacije, predsjednik Matice crnogorske Ivan Jovović ukazao je na značaj hrišćanstva u istorijskom oblikovanju crnogorskog identiteta i njegovu povezanost s duhovnom, kulturnom i državnom tradicijom. Istakao je da su, uprkos brojnim devastacijama i uništavanju pisane građe i sakralnih objekata, sačuvani dokazi o milenijumskom prisustvu crnogorskog naroda i njegovoj integrisanosti u hrišćansku kulturu. On je naglasio da je namjera organizatora bila da se pred stručnom i naučnom javnošću preispitaju istorijske konstrukcije i narativi u kojima se crnogorska istorija i hrišćanska kultura na ovom prostoru često posmatraju u okviru širih tema, bez dovoljnog uvažavanja istorijske uloge domaćih crkvenih institucija, među kojima su Dukljansko-barska nadbiskupija i Crnogorska mitropolija, odnosno Crnogorska pravoslavna crkva.
Zbornik donosi interdisciplinarne radove iz oblasti istorije, arheologije, istorije umjetnosti i kulture, muzikologije, teologije i pravnih nauka. Među temama kojima su se autori, između ostalog, bavili su pojava i razvoj hrišćanstva na prostoru Crne Gore od pojave hrišćanstva do savremenog doba, preko uloge i značenja ćiriličnih inkunabula u očuvanju hrišćanske tradicije u Crnoj Gori pa do sagledavanja pravne legislative u ovoj oblasti.
U zborniku su objavljeni radovi prof. dr Ilije Veleva, prof. dr Božidara Šekularca, prof. dr Lenke Blechove-Čelebić, prof. dr Mladena Vukčevića, mr Vukote Vukotića, prof. dr Antuna Sbutege, mr sc. Ivana Jovovića, dr sc. Sava Markovića, dr Saše Cvetkovskog, mr Dragice Đurašević-Miljić, dr Marije Polimirove, prof. dr Ilije M. Vujoševića, dr Františeka Šisteka, mr Petra Lekića, mr Predraga Lutovca, mr Boška Ikovića, dr Slobodana Jerkova, Slobodana Čukića, prof. dr Dragana Veselinova, Steva Vučinića i mr Božene Miljić.
Objavljivanjem zbornika Matica crnogorska nastavlja da podstiče naučno istraživanje i dokumentovanje crnogorske duhovne i kulturnoistorijske baštine, kao i proučavanje istorijskih procesa koji su uticali na oblikovanje crnogorskog identiteta.
Urednici zbornika su Ivan Ivanović, generalni sekretar Matice crnogorske i Ivan Jovović, predsjednik Matice crnogorske, a izdanje je objavljeno u okviru biblioteke „Kultura i istorija“.
